Boşanma kararı kesinleşmişse veya mirastan çıkarma/feragat varsa "Yok" seçin.
Birinci Zümre — Altsoy
Çocuk, torun ve evlatlıklar. Altsoy varsa ana-baba ve kardeşler mirasçı olamaz.
Bu çocuğun payı kendi altsoyuna (torunlara) geçer.
İkinci Zümre — Ana, Baba ve Kardeşler
Yalnızca altsoy yoksa mirasçı olur.
Kardeşler
Vefat eden ana veya babanın payı, yalnızca o kolun altsoyuna geçer (TMK m. 497); bu yüzden kardeşin hangi ebeveynden olduğu paya doğrudan etki eder. Kardeş de vefat etmişse ve altsoyu varsa payı yeğenlere geçer (TMK m. 496/2) — o kardeşi aşağıdaki ikinci gruba yazın.
Hayatta olan kardeşler
Vefat etmiş ama altsoyu olan kardeşler
Üçüncü Zümre — Büyükanne, Büyükbaba ve Çocukları
Yalnızca altsoy, ana-baba ve kardeş yoksa mirasçı olur.
Borçlar ve cenaze masrafları düşüldükten sonraki net değer. Girerseniz paylar TL olarak da gösterilir.
Mirasçı Grubu
—
Zümre (Parantel) Sistemi Nasıl İşler?
Türk Medeni Kanunu, yasal mirasçıları üç zümreye ayırır. Önceki zümrede tek bir mirasçı varsa, sonraki zümre hiç mirasçı olamaz. Bir zümre içinde ise ölen kişinin payı kendi altsoyuna geçer (halefiyet ilkesi):
Sağ kalan eş hiçbir zümreye dâhil değildir; hangi zümre mirasçı oluyorsa onunla birlikte ve zümre uzaklaştıkça artan oranda mirasçı olur (TMK m. 499):
| Eşin birlikte mirasçı olduğu zümre | Eşin payı | Zümreye kalan |
|---|---|---|
| Altsoy (çocuk, torun) ile birlikte | 1/4 | 3/4 |
| Ana-baba zümresi ile birlikte | 1/2 | 1/2 |
| Büyükanne-büyükbaba ve çocukları ile | 3/4 | 1/4 |
| Bunlardan hiçbiri yoksa | Tamamı | — |
Üçüncü zümrede büyükanne ve büyükbabaların çocukları (teyze, dayı, hala, amca) mirasçı olabilir; bunların çocukları (kuzenler) eşle birlikte mirasçı olamaz. Hiç mirasçı yoksa miras Devlete geçer (TMK m. 501).
Saklı Pay Oranları
Saklı pay, mirasçının yasal miras payının belirli bir oranıdır — terekenin değil. Önce yasal pay bulunur, sonra bu oran uygulanır:
| Mirasçı | Saklı pay (yasal payın) | Dayanak |
|---|---|---|
| Altsoy (çocuk, torun) | 1/2 | TMK m. 506/1 |
| Ana ve babadan her biri | 1/4 | TMK m. 506/2 |
| Sağ kalan eş — altsoy veya ana-baba zümresiyle birlikte | Tamamı | TMK m. 506/4 |
| Sağ kalan eş — diğer hâllerde | 3/4 | TMK m. 506/4 |
| Kardeşler | Yok | eski 3. bent, 5650 s. K. ile mülga (2007) |
| Büyükanne, büyükbaba, teyze, dayı, hala, amca | Yok | — |
Muris, tasarruf edilebilir kısım üzerinde vasiyetname, miras sözleşmesi veya bağışla serbestçe tasarruf edebilir. Bu sınırı aşan tasarruflar kendiliğinden geçersiz olmaz; ancak tenkis davasıyla saklı payı aşan kısım oranında indirilir.
Hesaba Dâhil Edilen Tereke
Hesap iki yönlü işler. İndirim (TMK m. 507): tasarruf edilebilir kısım terekenin ölüm günündeki durumuna göre bulunur; murisin borçları, cenaze giderleri, terekenin mühürlenmesi ve yazımı giderleri ile muris tarafından bakılan ve onunla birlikte yaşayan kimselerin üç aylık geçim giderleri terekeden düşülür. Araca gireceğiniz “net tereke” bu düşümlerden sonraki tutardır.
Ekleme (TMK m. 508): murisin sağlararası karşılıksız kazandırmaları, tenkise tâbi oldukları ölçüde terekeye geri eklenir. Hangi kazandırmaların tenkise tâbi olduğunu TMK m. 565 sayar: mirasçılık sıfatını kaybedene miras payına mahsuben yapılanlar, miras haklarının ölümden önce tasfiyesi amacıyla yapılanlar, serbestçe dönme hakkı saklı tutularak yapılan bağışlamalar ile ölümden önceki bir yıl içinde âdet üzere olmayan bağışlamalar, ve saklı pay kurallarını etkisiz kılmak amacıyla yapıldığı açık olan kazandırmalar. Ekleme yapıldıktan sonra saklı pay bu genişlemiş tereke üzerinden hesaplanır.
Aracın Yaptığı Basitleştirmeler
İkinci zümrede öz, ana bir ve baba bir kardeşler ayrı ayrı girilir ve kol ayrımı hesaba yansır: öz kardeş her iki koldan, üvey kardeş yalnızca kendi ebeveyninin kolundan pay alır (TMK m. 497). Üçüncü zümrede her tarafın (anne/baba tarafı) kendi içinde eşit bölündüğü varsayılır. Mirasın reddi, mirastan çıkarma (ıskat), mirastan yoksunluk, miras payının devri ve denkleştirme (iade) yükümlülükleri hesaba dâhil değildir; bu hâllerde paylar değişir.
Sağ Kalan Eşin Mal Rejimi Alacağı Ayrıdır
Sağ kalan eş, miras payından önce mal rejiminden doğan katılma alacağını alır. Yani önce edinilmiş mallara katılma rejimi tasfiye edilir, eşin alacağı terekeden çıkarılır; kalan tereke üzerinden miras payları hesaplanır. Bu araç yalnızca miras aşamasını hesaplar.
Bu araç genel bilgilendirme amaçlıdır ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun yasal mirasçılığa ilişkin hükümlerine dayanır. Mirasın reddi, mirastan çıkarma, denkleştirme, evlilik dışı soybağı ve mal rejimi tasfiyesi gibi durumlar sonucu değiştirebilir. Somut olayınız için mirasçılık belgesi ve bir avukat görüşü esas alınmalıdır.